خلاصهٔ اجرایی — یک مقام ارشد اسرائیلی به شبکهٔ سعودی «الحدث» گفته تل‌آویو «از نظر تدافعی و تهاجمی» برای جنگ دوبارهٔ احتمالی با ایران آماده است و در صورت عبور تهران از «خطوط قرمز»، با یا بدون مشارکت آمریکا، بار دیگر به تأسیسات هسته‌ای و هر هدف مرتبط با آن‌ها حمله خواهد کرد؛ به گفتهٔ این گزارش، اطلاعات اسرائیل نشانه‌هایی از تلاش جمهوری اسلامی برای «احیا و فعال‌سازی» برنامهٔ هسته‌ای‌اش در سایتی به‌نام جبل‌الفس، نزدیک تأسیسات نطنز، به دست آورده است — ادعایی که تاکنون تنها از یک منبع ناشناس اسرائیلی نقل شده و نیازمند تأیید مستقل است. هم‌زمان، بر پایهٔ بررسی وال‌استریت‌ژورنال از داده‌های گمرکی ایران، چین تا ژوئن امسال حدود ۱۳۰۰ محمولهٔ هوایی حاوی قطعات دومنظوره — از جمله دستگاه‌های GPS، موتورهای الکتریکی و قطعات موتور هواپیما قابل‌استفاده در سامانه‌های هدایت پهپاد و موشک — به وزارت دفاع ایران ارسال کرده است؛ یکی از این محموله‌ها درست در روز آتش‌بس موقت ۱۷ ژوئن به تهران رسیده و دو روز بعد بیش از دوجین محمولهٔ دیگر به ارزش بیش از ۶ میلیون دلار از راه رسیده‌اند. این افشاگری هم‌زمان با نشست پرحاشیهٔ ترامپ و شی جین‌پینگ در کاخ سفید منتشر شد که به گفتهٔ منابع، ایران و نقش پکن در دور زدن تحریم‌های نفتی (چین بیش از ۸۰ درصد صادرات نفت دریابرد ایران را می‌خرد) یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوی دو رهبر بوده است. در جبهه‌های دیگر، سنای آمریکا پنجشنبه بار دیگر بر سر قطعنامهٔ محدودسازی اختیارات جنگی ترامپ رأی‌گیری کرد؛ نتیجهٔ نهایی این رأی هنوز اعلام نشده است. هم‌زمان، هزینهٔ اقتصادی جنگ برای خود آمریکا نمایان‌تر می‌شود: نرخ رهن مسکن به ۷ درصد رسیده و کشاورزان آمریکایی با بحران گازوئیل و کود مواجه‌اند. در جبهٔ هوانوردی، امارات هم به فهرست کشورهایی پیوست که پروازهای ایرانی را به‌دلیل تحریم‌های تازهٔ آمریکا معلق کرده‌اند.

تازه‌ترین‌ها

اسرائیل: آمادهٔ سرگیری حمله؛ گزارش از انتقال پروژهٔ هسته‌ای به جبل‌الفس

به گزارش جروزالم‌پست، یک مقام ارشد اسرائیلی که هویتش فاش نشده، در گفت‌وگو با شبکهٔ سعودی الحدث گفته اسرائیل «از نظر تدافعی و تهاجمی برای احتمال جنگ دوبارهٔ ایران آماده است» و: «اگر تهران از هر یک از خطوط قرمز عبور کند، با یا بدون مشارکت آمریکا، بار دیگر به تأسیسات هسته‌ای و هر سایت متعلق به آن‌ها حمله خواهیم کرد.» به گفتهٔ این گزارش، اطلاعات اسرائیل تشخیص داده که ایران تلاش می‌کند برنامهٔ هسته‌ای‌اش را «احیا و فعال» کند، پس از گزارش‌هایی مبنی بر این‌که جمهوری اسلامی باقی‌ماندهٔ پروژهٔ هسته‌ای‌اش را به سایتی موسوم به «جبل‌الفس»، در نزدیکی تأسیسات نطنز، منتقل کرده است.

⚠️ هشدار نسبت به سطح تأیید: این ادعای مشخص — نام سایت، و این‌که پروژهٔ هسته‌ای به آن‌جا منتقل شده — تنها از زبان یک مقام ناشناس اسرائیلی، در مصاحبه با یک شبکهٔ سعودی، نقل شده و هیچ نهاد مستقل (آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، اطلاعات آمریکا) آن را تأیید نکرده است. باید تا صدور گزارش‌های مستقل‌تر با احتیاط برخورد شود.

به گفتهٔ همین مقام، تحریم‌های اقتصادی فشار داخلی در تهران ایجاد کرده که می‌تواند جمهوری اسلامی را به‌سمت واکنش‌های نظامی منطقه‌ای سوق دهد، و دستیابی به «ایرانِ بدون سلاح هسته‌ای» در نهایت مستلزم تغییر نظام است. گزارش هم‌چنین اشاره می‌کند که عباس عراقچی، وزیر خارجهٔ ایران، در حاشیهٔ مجمع عمومی سازمان ملل با میانجی‌گری واسطه‌ها با فرستادگان آمریکایی دیدار کرده، اما به‌دلیل اختلاف بر سر موضوعاتی از جمله تنگهٔ هرمز، توافقی حاصل نشده است.

افشای وال‌استریت‌ژورنال: ۱۳۰۰ محمولهٔ چینی قطعات دومنظوره به وزارت دفاع ایران؛ سایهٔ این پرونده بر نشست ترامپ-شی

بر پایهٔ بررسی وال‌استریت‌ژورنال از داده‌های گمرکی ایران (۱ ژانویه تا پایان ژوئن ۲۰۲۶) که تایمز‌آو‌اسرائیل و ایران‌وایر بازتاب دادند، چین تا ژوئن امسال حدود ۱۳۰۰ محمولهٔ هوایی حاوی قطعات دومنظوره — دستگاه‌های GPS، موتورهای الکتریکی، قطعات موتور هواپیما و دیگر تجهیزات الکترونیکی قابل‌استفاده در سامانه‌های هدایت پهپاد و موشک — به وزارت دفاع ایران ارسال کرده است. به گفتهٔ این گزارش، ارسال محموله‌ها در دوران جنگ شتاب گرفته: یکی از آن‌ها دقیقاً روز ۱۷ ژوئن — هم‌زمان با توافق آتش‌بس موقت آمریکا و ایران — به تهران رسیده و دو روز بعد بیش از دوجین محمولهٔ دیگر به ارزش بیش از ۶ میلیون دلار از راه رسیده‌اند. رهگیری پروازها هم‌چنین نشان می‌دهد شرکت هواپیمایی «ماهان‌ایر» (تحریم‌شدهٔ آمریکا) تعداد پروازهای هفتگی خود از پکن، شانگهای و گوانجو به تهران را از حدود ۴ پرواز در هفته در اوایل مارس به حدود ۲۷ پرواز تا اواخر آوریل افزایش داده است. پکن این اتهامات را رد کرده و گفته «از قوانین بین‌المللی پیروی می‌کند» و کنترل‌های صادراتی سخت‌گیرانه‌ای بر کالاهای دومنظوره دارد؛ واشنگتن در واکنش چندین نهاد چینی و هنگ‌کنگی را به اتهام تسهیل این انتقال‌ها تحریم کرده است. مقامات ایران به درخواست وال‌استریت‌ژورنال برای اظهارنظر پاسخ نداده‌اند.

این افشاگری هم‌زمان با آغاز نشست پرحاشیهٔ ترامپ و شی جین‌پینگ در کاخ سفید (آسوشیتدپرس (از طریق Fort Morgan Times)) منتشر شد — سومین دیدار حضوری دو رهبر در یک سال. به گفتهٔ گزارش‌های خبری، ایران و نقش چین در دور زدن تحریم‌های نفتی آمریکا یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوی دو طرف بوده، در کنار تجارت، هوش مصنوعی، زمین‌های کمیاب و تایوان؛ چین هم‌چنان بیش از ۸۰ درصد صادرات نفت دریابرد ایران را می‌خرد. ترامپ هجدهم سپتامبر «قانون تحریم روسیه و ایران» را امضا کرده بود که تعرفه‌های تا ۱۰۰ درصدی علیه بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت روسیه و ایران — از جمله چین — را مجاز می‌شمارد و قانون تحریم‌های ایران را پنج سال دیگر تمدید می‌کند؛ با این‌حال، بیشتر تحلیل‌گران انتظار پیشرفت محسوسی از این نشست دربارهٔ ایران نداشتند، چرا که سنگین‌ترین اهرم واشنگتن — قطع بانک‌های دولتی چین از نظام دلار — به اقتصاد خودِ آمریکا هم آسیب می‌زند.

مشاور ارشد رهبری: جنگ می‌تواند تا اقیانوس هند برسد؛ آمریکا پیشنهاد بازگشایی هرمز را رد کرد

سرلشکر یحیی رحیم‌صفوی، مشاور ارشد نظامی رهبر جمهوری اسلامی، در اظهاراتی که به گزارش ترکیه‌تودی و دیلی‌تایمز پاکستان بازتاب گسترده‌ای یافت، هشدار داد در صورت حملهٔ تازهٔ آمریکا، جبههٔ جنگ می‌تواند از خلیج فارس و هرمز به دریای سرخ، باب‌المندب و حتی اقیانوس هند — جایی‌که پایگاه راهبردی مشترک آمریکا-بریتانیا در دیگوگارسیا قرار دارد — گسترش یابد؛ نخستین‌بار است یک مشاور رهبری صراحتاً از اقیانوس هند نام می‌برد، هشداری که ریسک‌های تازه‌ای برای هند به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت خلیج‌فارس ایجاد می‌کند.

دربارهٔ آیندهٔ تنگهٔ هرمز، صفوی گفت بازگشایی آن «از مسیر فشار نظامی آمریکا امکان‌پذیر نیست» و منوط به پذیرش شرایط ایران است. به گزارش شبکهٔ ۱۲ اسرائیل (از طریق نیشن پاکستان)، تهران در گفت‌وگوهای غیرمستقیم نیویورک مهلت یک‌هفته‌ای برای بازگشایی هرمز در ازای پذیرش خواسته‌هایش روی میز گذاشت، اما مذاکره‌کنندگان آمریکایی آن را رد کردند و گفتند ایران اساساً کنترلی بر تنگه ندارد؛ پیشنهاد بازگشایی ظرف یک هفته را پیش‌تر یک مقام ارشد ایرانی به‌طور علنی مطرح کرده بود (CNBC). اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، دوشنبه ۳۰ شهریور در مصاحبه با سی‌ان‌بی‌سی گفت نمی‌تواند بگوید جنگ «یک هفته، یک ماه یا شش ماه» دیگر طول می‌کشد، و چهارشنبه ۱ مهر، به گزارش فاکس‌نیوز، دربارهٔ نفتکش‌های عبوری از هرمز هشدار داد: «ممکن است به آن‌ها اصابت کند.»

پزشکیان در سازمان ملل: «هرگز زانو نمی‌زنیم»؛ آمریکا صحنه را ترک کرد

مسعود پزشکیان چهارشنبه، یک روز پس از آنکه ترامپ به‌طور علنی از احتمال «نابودی» ایران سخن گفت، در مجمع عمومی سازمان ملل حاضر شد — رویدادی که به گفتهٔ واشنگتن‌پست در تاریخ سازمان ملل بی‌سابقه است. به گزارش ای‌بی‌سی استرالیا، او مستقیماً به اظهارات ترامپ واکنش نشان داد: «دیروز رئیس‌جمهور آمریکا ما را تروریست خواند. ما قربانی تروریسم بوده‌ایم» و تأکید کرد ایران «هرگز زانو نمی‌زند» در برابر فشار نظامی یا اقتصادی. به گزارش سی‌بی‌سی و ذا هیل، تنها نمایندهٔ آمریکا حاضر در تالار، سالن را ترک کرد؛ پزشکیان هم‌چنین تصاویری از قربانیان غیرنظامی حملات آمریکا — از جمله بمباران یک مدرسه در بهمن‌ماه — به نمایش گذاشت.

🔎 پشت‌صحنهٔ دیپلماتیک: شورای عالی امنیت ملی ایران به هیئت مذاکره‌کنندهٔ کشور دستور داده از دیدار رودررو با طرف آمریکایی خودداری کند؛ مارکو روبیو، وزیر خارجهٔ آمریکا، محتاطانه گفته هرگونه توافق نیازمند تلاشی طولانی‌مدت خواهد بود.

کشته‌شدن ملوان هندی در حملهٔ تنگهٔ هرمز

به گزارش نشنال، حملهٔ چهارشنبه در فاصلهٔ حدود ۴.۶ کیلومتری «مسندم» رخ داد: دو اژدو به بدنهٔ کشتی MV Cape Dao اصابت کرد و آتش‌سوزی ایجاد شد. از میان ۲۸ خدمهٔ کشتی، سوراج یاداو، ملوان ۲۶‌سالهٔ هندی، جان باخت و ۲۷ نفر دیگر نجات یافتند. به گزارش د ویک، یاداو یازدهمین ملوان هندی است که از آغاز بحران در تنگهٔ هرمز کشته می‌شود؛ از آغاز جنگ دست‌کم ۲۳ ملوان در حملات به کشتی‌ها در منطقه جان باخته‌اند.

⚠️ برخلاف پست‌های برخی حساب‌های ایکس که این حمله را صریحاً «حملهٔ موشکی ایران» خوانده‌اند، به گزارش نشنال نه ایران و نه آمریکا مسئولیت این حمله را برعهده نگرفته‌اند؛ منبع حمله هم‌چنان نامشخص است.

جنگ اقتصادی گسترش‌یافته: امارات هم پروازهای ایران را متوقف کرد؛ نفت بالای ۱۰۳ دلار

مهلت اعمال تحریم‌های جدید آمریکا علیه ۲۷ ایرلاین ایرانی چهارشنبه به پایان رسید. به گزارش الجزیره، از آن پس تمام پروازهای ایران به ترکیه، امارات و بخش بزرگی از چین متوقف شده و مسیرهایی به آذربایجان، گرجستان، قطر، مسقط و بغداد قطع شده‌اند. به گزارش تازهٔ ایران‌اینترنشنال، امارات نیز رسماً پروازهای ایرلاین‌های ایرانی را به‌دلیل همین تحریم‌ها معلق کرده است — گسترش انزوای هوایی به یکی از مهم‌ترین شرکای تجاری منطقه‌ای ایران. هم‌زمان، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، چهارشنبه در مصاحبه با تلویزیون دولتی به کشورهای همسایه هشدار داد اگر با آمریکا همکاری کنند، تهران فرودگاه‌های آن‌ها را «فلج» خواهد کرد: «اگر کنار آمریکا بایستید، ما بی‌تفاوت نمی‌مانیم.»

قیمت جهانی نفت هم‌چنان صعودی است: به گزارش بلومبرگ (از طریق Military.com)، برنت پنجشنبه با جهشی بیش از ۳ درصدی به بالای ۱۰۶ دلار رسید، چرا که هشدار مشاور رهبری از گسترش احتمالی جنگ امیدها به توافق سریع بر سر هرمز را کم‌رنگ کرده است. بانک مرکزی انگلستان نیز هفتهٔ پیش (پنجشنبه ۲۶ شهریور) نرخ بهره را در ۳٫۷۵ درصد نگه داشت اما هشدار داد اگر جنگ ایران ادامه یابد، افزایش نرخ بهره ممکن است لازم شود (بلومبرگ — Bank of England Holds Rates, Warns of Hike if Iran War Persists).

هزینهٔ اقتصادی جنگ برای خودِ آمریکا: نرخ رهن ۷ درصد، بحران گازوئیل و کود کشاورزان

به گزارش نیویورک‌تایمز، افزایش قیمت نفت ناشی از جنگ ایران به بازار مسکن آمریکا هم رسیده و نرخ رهن مسکن را به ۷ درصد — بالاترین سطح اخیر — رسانده است؛ این افزایش بازاری که از پیش ضعیف بود را بیشتر تحت فشار قرار داده. هم‌زمان، به گزارش مرکز پیشرفت آمریکایی، جنگ ایران بحران گازوئیل و کود کشاورزی برای کشاورزان آمریکایی ایجاد کرده — نشانه‌ای از این‌که پیامدهای اقتصادی این جنگ، برخلاف تصور رایج، به داخل خاک آمریکا هم رسیده و در آستانهٔ انتخابات میان‌دوره‌ای اهمیت سیاسی پیدا کرده است.

آمریکا: افت حمایت از جنگ در نظرسنجی سی‌ان‌ان؛ سنا امروز رأی می‌دهد

نظرسنجی سی‌ان‌ان نشان می‌دهد ۶۴ درصد آمریکایی‌ها معتقدند کشورشان «در حال بردن» جنگ با ایران نیست؛ میزان تأیید عملکرد ترامپ در سیاست خارجی به ۲۹ درصد رسیده — پایین‌ترین رقم ثبت‌شده در نظرسنجی‌های سی‌ان‌ان طی هر دو دورهٔ ریاست‌جمهوری او. به گزارش جروزالم‌پست، ۷۸ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند ترامپ برای پایان‌دادن به جنگ «کافی تلاش نمی‌کند».

در همین راستا، به گزارش آسوشیتدپرس، سنای آمریکا پنجشنبه — واپسین فرصت قانون‌گذاران برای اعلام موضع دربارهٔ جنگ پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر — بار دیگر بر سر قطعنامهٔ محدودسازی اختیارات جنگی ترامپ رأی می‌دهد؛ سنا در پایان ژوئن یک‌بار چنین قطعنامه‌ای را با رأی ۵۰ به ۴۸ تصویب کرده بود، اما در رأی‌گیری‌های بعدی با اکثریت جمهوری‌خواه رد شده بود. تعداد فزاینده‌ای از جمهوری‌خواهان سنا در حال فاصله‌گیری از سیاست جنگی ترامپ‌اند؛ به گزارش تایم، دو نامزد جمهوری‌خواه سنا (مایک راجرز در میشیگان و اشلی هینسون در آیووا) که پیش‌تر از اختیار ترامپ برای حمله به تهران حمایت کرده بودند، این هفته خواستار پایان سریع جنگ شدند.

🔎 به‌روزرسانی: سنا شامگاه پنجشنبه با رأی ۵۰ به ۴۹ به این قطعنامه نه گفت. چهار سناتور جمهوری‌خواه (رند پال، سوزان کالینز، لیزا مورکاوسکی، توم تیلیس) با دموکرات‌ها هم‌رأی شدند و تنها یک دموکرات (جان فترمن) به آن رأی منفی داد — جزئیات در «تازه‌ترین‌ها». — NBC News

هزینهٔ انسانی جنگ برای آمریکا: نوزدهمین کشته و خودکشی هشت ملوان ناوگروه لینکلن

پنتاگون چهارشنبه اعلام کرد کاپیتان بیانکا سی. ویلکرسون، ۳۷ ساله اهل نورفولک ویرجینیا، که در حمایت از عملیات ایران در دوحهٔ قطر مستقر بود، ۱۸ سپتامبر در پی یک «حادثهٔ غیرمرتبط با نبرد» درگذشت. به گزارش آرمی‌تایمز، مرگ او نوزدهمین تلفات آمریکایی از آغاز جنگ با ایران در بهمن‌ماه است — شامل موارد نبردی و غیرنبردی — و بیش از ۸۰۰ نظامی دیگر آمریکایی از آغاز جنگ زخمی شده‌اند. وزیر نیروی دریایی آمریکا نیز پیش‌تر به کنگره اعلام کرده بود هشت ملوان از خدمهٔ ناوگروه ضربتی حامل هواپیمابر یواس‌اس آبراهام لینکلن طی دوران استقرار خود اقدام به خودکشی کرده‌اند.

دیپلماسی: میانجی‌گری پاکستان و رایزنی اوکراین با ایران

آندری سیبیها، وزیر امور خارجهٔ اوکراین، به گزارش رویترز (از طریق Al-Monitor) گفت در دیدار چهارشنبه با عباس عراقچی بر سر حفظ سطح پایین تنش میان دو کشور رایزنی کرده است. عراقچی هم‌چنین در حاشیهٔ مجمع عمومی با محمد اسحاق دار، وزیر خارجهٔ پاکستان، دیدار کرد؛ محور گفت‌وگو ادامهٔ میانجی‌گری اسلام‌آباد میان واشنگتن و تهران بوده که پیش‌تر شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، آن را تأیید کرده بود.

کشته‌شدن فرمانده سپاه در درگیری سراوان

به گزارش جروزالم‌پست، سردار حسین ظریفی، فرماندهٔ قرارگاه عملیاتی شهید سجاد سپاه در سراوان (سیستان‌وبلوچستان)، در درگیری مسلحانه با افرادی که سپاه آن‌ها را «تروریست» خواند، در منطقهٔ جهادآباد نزدیک مرز پاکستان کشته شد؛ تاکنون هیچ گروهی مسئولیت حمله را برعهده نگرفته است.

حقوق بشر: محکومیت ۹ وکیل گیلانی، توقف اعدام ارغوان فلاحی، و درخواست خانوادهٔ دوقلوهای رحیمی

به گزارش هرانا، ۹ وکیل دادگستری در استان گیلان به بیش از ۱۴ سال حبس در مجموع محکوم شده‌اند — روندی که نهادهای حقوق بشری آن را بخشی از فشار فزایندهٔ قضایی بر جامعهٔ وکلای مستقل ایران می‌خوانند. هم‌زمان، دیوان عالی کشور پس از تأیید اولیهٔ حکم اعدام ارغوان فلاحی (زندانی سیاسی ۲۵ ساله، محکوم به اتهام «بغی»)، به گزارش هرانا اعتراض‌های حقوقی پروندهٔ او را پذیرفت و اجرای حکم را متوقف کرد.

خانوادهٔ ترانه و رومینا رحیمی، دوقلوهای ۲۱‌سالهٔ بازداشت‌شده در جریان اعتراضات سراسری دی‌ماه، به گزارش گاردین با ارائهٔ رسمی پرونده از سوی وکلای حقوق بشری بریتانیایی، از سازمان ملل درخواست کمک کرده‌اند: ترانه به اعدام و رومینا به ۲۵ سال حبس محکوم شده‌اند. پسرعموی آن‌ها پیش‌تر (۱۷ شهریور) به رادیو فردا (رادیو اروپای آزاد) گفته بود هر دو زیر شکنجه وادار به اعتراف شده‌اند. کارشناسان مستقل سازمان ملل نیز به گزارش روداو خواستار پایان فوری استفادهٔ «غیرقانونی» از زور کشنده علیه کولبران کرد و سوخت‌بران بلوچ شدند؛ به گفتهٔ این کارشناسان، از ابتدای سال ۱۴۰۵ دست‌کم ۱۲ کولبر و ۱۳ سوخت‌بر در تیراندازی نیروهای مرزی و امنیتی جان باخته‌اند.

دربارهٔ این گزارش

این گزارش جامع روزانه یک کار گردآوری و تألیف تحریریه است: در طول روز ۲ مهر ۱۴۰۵، رویدادها در ۱۲ نوبت به‌روزرسانی (۴ بازنویسی کامل و ۸ افزودن) تجمیع شد. هر مدعا به منبع اصلی خود ارجاع دارد و هرجا روایتی صرفاً از منابع حکومتی یا تک‌منبعی آمده، با نشانهٔ ⚠️ مشخص شده است.